Η απρόβλεπτη συμπεριφορά της Αγκυρας

Νέες, απρόβλεπτες διαστάσεις λαμβάνει για την Ελλάδα η έννοια της εξ Ανατολών ασύμμετρης απειλής, καθώς η εμφάνιση της πανδημίας του κορωνοϊού τροποποιεί τους σχεδιασμούς της Αγκυρας έναντι της Αθήνας και προσθέτει ακόμα μία μεταβλητή στην εξελισσόμενη κατάσταση. Τις προηγούμενες ημέρες η Aγκυρα έδειξε μια μάλλον αλλοπρόσαλλη συμπεριφορά. Oπως εκτιμούν αρμόδιες πηγές, αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι η κυβέρνηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν προσπαθεί να ελέγξει όχι μόνο την πληροφορία που αφορά τις πραγματικές διαστάσεις του κορωνοϊού μέσα στην Τουρκία, αλλά και να τον εργαλειοποιήσει προκειμένου να ασκήσει πιέσεις. Χαρακτηριστικά παραδείγματα προς αυτή την κατεύθυνση είναι το πογκρόμ διώξεων των τουρκικών αρχών κατά όλων όσοι μιλούν δημόσια για περισσότερα κρούσματα κορωνοϊού από εκείνα που έχει επισήμως γνωστοποιήσει η κυβέρνηση και θεωρείται ότι είναι σημαντικά λιγότερα από την πραγματικότητα, αλλά και η απόπειρα απόκρυψης θανάτων από τη συγκεκριμένη αιτία, όπως εκείνος του πρώην αρχηγού ΓΕΣ Αϊτάτς Γιαλμάν, που ανακοινώθηκε μία ημέρα μετά την κηδεία του.

Εκβιάζει την Ευρώπη

Την ίδια στιγμή, όπως φαίνεται από τη δέσμευση 200.000 προστατευτικών μασκών που κατασκευάστηκαν σε τουρκικά εργοστάσια για λογαριασμό της ιταλικής κυβέρνησης και παραμένουν στα τελωνεία παρά τις απευθείας εκκλήσεις του πρωθυπουργού Τζουζέπε Κόντε προς τον κ. Ερντογάν, η Αγκυρα εκβιάζει ευθέως την Ευρώπη αναμένοντας άλλου είδους ανταλλάγματα.

Aλλωστε, με βάση τις πληροφορίες που έχουν προκύψει και από την πρόσφατη τηλεδιάσκεψη του κ. Ερντογάν με την καγκελάριο της Γερμανίας Aγκελα Μέρκελ, τον πρόεδρο της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν και τον πρωθυπουργό της Βρετανίας Μπόρις Τζόνσον, αλλά και τις συζητήσεις που έχουν γίνει σε διάφορα επίπεδα ανάμεσα σε Ευρωπαίους και Τούρκους αξιωματούχους, η Aγκυρα ζητεί πολιτική στήριξη στη βόρεια Συρία αλλά και βοήθεια σε μια σειρά από ζητήματα που αφορούν το προσφυγικό και όχι μόνο. Η Τουρκία ζητεί επιπλέον 6 δισ. ευρώ από την Ε.Ε., να εισέρχονται Τούρκοι ελεύθερα στην Ευρώπη (φιλελευθεροποίηση καθεστώτος βίζας), τελωνειακή ένωση, συνεργασία στην τρομοκρατία και εγκαθίδρυση ζώνης ασφαλείας στη Συρία. Από την Αθήνα έχει γίνει σαφές προς όλα τα κέντρα λήψης αποφάσεων ότι οι πρόσφατες εισβολές μεταναστών στον Εβρο, υπό την κάλυψη και την υποβοήθηση των τουρκικών αρχών, δεν αποτελούν τίποτε άλλο παρά διεξαγωγή υβριδικού πολέμου κατά των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Μάλιστα, όπως αποκάλυψε ήδη την περασμένη Τετάρτη η «Κ», το Τμήμα Δικαίου Ε.Ε. της Νομικής Υπηρεσίας του υπουργείου Εξωτερικών έχει αναπτύξει την απαραίτητη επιχειρηματολογία προκειμένου οι εντεταλμένοι Ελληνες διπλωμάτες να εξηγούν σε συμμάχους και εταίρους ότι η κατάσταση στον Εβρο δεν συνδέεται σε κανένα σημείο με το διεθνές δίκαιο για το καθεστώς των προσφύγων.

Από την Αθήνα εκφράζονται, επίσης, φόβοι ότι στις ωθούμενες από την Αγκυρα μεταναστευτικές ροές είναι πιθανό να περιλαμβάνονται όχι μόνο τρομοκράτες και τζιχαντιστές, αλλά και πιθανοί φορείς του κορωνοϊού.

Σε γενικές γραμμές στην Αθήνα υπάρχει ανησυχία για τη μεθοδολογία διαπραγμάτευσης που ακολουθείται από την Ε.Ε. έναντι της Αγκυρας για την αναθεώρηση της δήλωσης Ε.Ε. – Τουρκίας του 2016, κυρίως μάλιστα από το Βερολίνο. Ωστόσο, εικάζεται ότι η πανδημία εκ των πραγμάτων βάζει στον «πάγο» ορισμένες εξελίξεις.

Ενα νέο στοιχείο στην ένταση ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία στον Εβρο είναι ότι η Αθήνα πλέον χρησιμοποιεί και αυτή UAV προκειμένου να παρακολουθήσει την κατάσταση στην άλλη πλευρά του ποταμού. Δεν θα ήταν υπερβολή να υποστηριχθεί ότι τις προηγούμενες ημέρες στον Εβρο καταγράφηκε ένας άτυπος «πόλεμος drones», καθώς και οι δύο πλευρές προσπαθούσαν να συγκεντρώσουν όσο περισσότερα στοιχεία για την κατάσταση στις όχθες του ποταμού. Εκείνο που επιθυμεί να αποφύγει η Αθήνα είναι η πρόκληση κάποιας σοβαρής κρίσης, εν μέσω πολεμικής κινητοποίησης του κράτους για την αντιμετώπιση της πανδημίας. Ηδη, η προσπάθεια να σπάσουν οι γραμμές άμυνας στον Εβρο, με την οργανωμένη εισβολή 350 μεταναστών τα ξημερώματα της Τετάρτης, και η προσάραξη φορτηγού με 193 μετανάστες στο λιμάνι της Τζιας υποδηλώνουν ότι η βούληση της Αγκυρας να προκαλέσει φθορά παραμένει ενεργή. Αν αυτή θα συνεχιστεί και τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες, ενώ, όπως προκύπτει από πολλαπλές ανεξάρτητες πηγές, η επιδημία του κορωνοϊού εμφανίζεται να ανεβαίνει κατακόρυφα και στην Τουρκία, προκαλώντας, μάλιστα, ανοικτή κριτική και κατά της κυβέρνησης του κ. Ερντογάν, θα φανεί.

Το αρνητικό σενάριο που εξετάζει η Αθήνα είναι η πρόκληση θερμού επεισοδίου από την Αγκυρα με σκοπό να αποπροσανατολίσει την προσοχή από τις αυξανόμενες επικρίσεις για ακόμα μία αδυναμία διαχείρισης κρίσης, η οποία έρχεται να προστεθεί στις αποτυχίες της κυβέρνησης Ερντογάν στη βόρεια Συρία και στη Λιβύη. Εως τώρα εκτιμάται ότι η Αγκυρα επιχειρεί να διατηρήσει την παρουσία της με τρόπο που θα κρύβει πιθανές αδυναμίες, όπως π.χ. ο πλους το «Ορούτς Ρέις» την Παρασκευή προς την κυπριακή αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ) με μια «παράκαμψη» που το έφερε 50 ναυτικά μίλια νοτιοανατολικά του Καστελλόριζου. Επίσης, τις προηγούμενες ημέρες ουσιαστικά υποβαθμίστηκε (αν δεν ακυρώθηκε στην πράξη) μια τεράστια ναυτική άσκηση που είχε προαναγγελθεί στο Αιγαίο, κάτι που μαρτυρά μια συμπεριφορά της Αγκυρας αισθητά διαφορετική σε σύγκριση με το πρόσφατο παρελθόν.

ΠΗΓΗ: Καθημερινή